In memoriam, Ruud Weijdeveld

i-003-010.jpg
Ruud spreekt tijdens jaarlijkse herdenking Esterwegen op 8 mei. (Foto: Manifest\JI)

Ruud Weijdeveld is op 30 november plotseling overleden. Hij was 70 jaar. Ruud was oprichter en voormalig voorzitter van de Geert Sterringa Stichting, vernoemd naar de communistische verzetsstrijder in Groningen tijdens de Duitse bezetting. Begin jaren '80 formeerde Ruud een onderzoeksgroep naar het communistisch verzet in Groningen.

Daarin werd de aandacht vooral gericht op de periode die voorafging aan de Duitse bezetting. Immers vanaf de machtsovername van de NSDAP in 1933 in Duitsland werden niet alleen joden, maar ook communisten en sociaaldemocraten vervolgd. Een netwerk van vluchtroutes met onderduikadressen in Duitsland en de buurlanden werd opgebouwd.

Ook in Groningen werkten communisten al vanaf '33 aan dit 'illegale' netwerk. Want in Nederland werden Duitse vluchtelingen eveneens door de autoriteiten vervolgd en terug over de grens gezet: Hitler was immers (nog) een bevriend staatshoofd! Leden van de werkgroep interviewden toen nog levende betrokkenen bij deze vluchtroutes. Dat resulteerde in 1986 in de publicatie: 'Rode Hulp - de opvang van Duitse vluchtelingen in Groningerland 1933-1940'.

Maar in dit boekje werd slechts een klein gedeelte van het verzamelde materiaal gebruikt. Pas in 2014 slaagde Ruud er uiteindelijk in de vele interviews en research te verwerken tot een uit twee delen bestaand indrukwekkend boekwerk: 'HET COMMUNISTISCHE VERZET IN GRONINGEN 1940 - 1945'. Het verschijnen van dit imposante werk en de publiciteit er omheen was een groot eerbetoon aan de veelal 'anonieme' verzetsstrijders, vaak eenvoudige mensen, die hun karige middelen van bestaan met onderduikers deelden en hun leven op het spel zetten, in hun bijdrage aan de strijd tegen het fascisme. Ruud heeft met het boek een waar monument achtergelaten dat ook anderen heeft geïnspireerd tot onderzoek en publicatie.

Nadat in 2016 een informatiepaneel bij Nieuwe Statenzijl over de 'Rode Hulp' was geplaatst leidde dat tot een gezamenlijk initiatief van de NCPN en de DKP in het grensgebied Groningen - Duitsland om samen met antifascisten (BDA-VVN en anderen) de voormalige vluchtroutes op de grens te markeren met informatiepanelen. Vanzelfsprekend heeft Ruud het woord gevoerd bij de onthulling in 2018 van de informatieborden.

De laatste jaren was Ruud bezig met onderzoek naar de geschiedenis van de GSb (Groninger Studenten Bond), de belangenvereniging van studenten die is voortgekomen uit de studentenbeweging van de jaren '60. Dit speurwerk betrof ook zijn eigen geschiedenis als student in de jaren '70 in Groningen. Deze klus is nu afgebroken!

Ruud zal zeer worden gemist. Wij wensen zijn familie veel sterkte!

©MANIFEST KRANT van de NCPN
Haarlemmerweg 177, 1051 LB, Amsterdam, tel.: 020-6825019